Το γαργαλιστήρι (1)

Γράφει ο Γιώργος Καβαλάκης

Τα παλιά τα χρόνια, στις αρχές περίπου του αιώνα που πέρασε, ζούσε στη Νεάπολη Λασιθίου ο Πλευριτονικόλης. Άνθρωπος έξυπνος, σωστός, καλός οικογενειάρχης και καλός νοικοκύρης. Ήταν, πράγματι, ένας από τους προύχοντες της εποχής του και όλοι τον εκτιμούσαν και τον αγαπούσαν.

Όμως, τα τελευταία χρόνια της ζωής του τα είχε λίγο χαμένα και οι νεότεροί του άρχισαν να τον πειράζουν, όπως συνήθως γίνεται σ’ όλους τους τόπους, σ’ όλες τις εποχές και ιδιαίτερα τις παλιές, λόγω ελλείψεως άλλων «θεαμάτων».

Μεταξύ των πολλών «ιστοριών» που τους έλεγε τον προκαλούσαν να τους πει και την ιστορία του λιάπη (2).

Στα νιάτα του ο Πλευριτονικόλης οπλοφορούσε. Τα όπλα της εποχής εκείνης ήταν τα γαλλικά σασεπό (3).

Κάποια μέρα λοιπόν σ’ ένα μετόχι της Νεάπολης ο Πλευριτονικόλης τσακώθηκε μ’ ένα λιάπη και ήρθαν στα χέρια. Οπλισμένος με το σασεπό του, οπλισμένος όμως κι ο λιάπης και μάλιστα με το σουγκί (4) στο όπλο του.

Βλέποντας ο Πλευριτονικόλης τις άγριες διαθέσεις του λιάπη εναντίον του, τού λέει επιτακτικά:

- Πρόσεξε καλά, μη μ’ αγγίξει η μύτη του μαχαιριού (εννοούσε το σουγκί), γιατί εχάθηκες εσύ, εχάθηκα κι εγώ.

Και οι φίλοι του με απορία και… ενδιαφέρον για την απάντησή του ρωτούσαν:

- Ε, και είντα ‘θελες να κάμεις εδά μπάρμπα Νικολή; Πώς δα τα κατάφερνες ετούτανα που μασε λες; Γίνουνται μπρε ετούτανα τα πράματα;

Και η απάντηση του Πλευριτονικόλη.

- Να (5), ήθελα τραβήξω το γαργαλιστήρι να πέσει ο γεις στη μια μπάντα κι ο άλλος στην άλλη.

 

  1. γαργαλιστήρι = η σκανδάλη του όπλου

  2.  λιάπηδες = στρατιώτες εθελοντές που ήρθαν στην Κρήτη για να βοηθήσουν τον κρητικό λαό στους αγώνες του κατά των Τούρκων.

  3. σασεπό = όπλο που χρησιμοποιήθηκε στις τελευταίες κρητικές επανατάσεις

  4. σουγκί = κατ’ εξοχήν ξιφολόγχη, αλλά και κάθε αιχμηρό όργανο

  5. να = απλά, απλούστατα, χωρίς περιπλοκές